CHIÊU ANH CÁC – 移民工文學獎

CHIÊU ANH CÁC / MỘT CON NGƯỜI, HAI THẾ GIỚI. / Không / sinh viên

“Chúng ta không có quyền chọn cho mình nơi để sinh ra, nhưng chúng ta được chọn cách mình sẽ sống”. Hôm nay trên đường đi làm về, bất chợt Tôi được nghe câu nói ấy, mà từ rất lâu lắm rồi, Tôi mới có dịp nghe lại lần nữa. Tôi đứng lại và quan sát xung quanh, Tôi rất bất ngờ vì câu nói ấy được thốt ra từ một cậu bé, độ chừng học lớp 5 hay lớp 6 gì đó. Tôi không biết là em đọc được câu nói đó ở đâu hay tình cờ em nghe một ai đó nói, rồi em nói lại hoặc em cảm nhận được giá trị của cuộc sống thực này. Thế là kí ức bất chợt lại ùa về trong tiềm thức, một cảm giác rất lạ, khiến Tôi phải suy nghĩ rất nhiều về cuộc sống bộn bề xung quanh Mình.
“Đất mẹ Việt Nam” từ từ hiện dần trước mắt Tôi, một quê hương của những con người chất phác, cần cù, một nắng hai sương với đồng ruộng, nơi Tôi được sinh ra và lớn lên với biết bao nhiêu hoài bảo và khát vọng đổi đời. Thời gian dần trôi qua lặng lẽ, và Tôi cũng lớn lên theo dòng thời gian đó. Càng lớn, Tôi mới nhận ra rằng, tất cả không như những gì chúng ta nghĩ, đều có thể làm được, vì thực tại: ” Nhân cách của con người dần dần bị biến chất”, mọi thứ đều quy thành tiền và hình thành quy luật bất biến như một thông lệ của cuộc sống:”Nhất thân, nhì thế…”. Chính vì câu nói này, bao ước mơ, hoài bảo của hầu hết những đứa Con có gốc”thuần nông” như chúng Tôi đều bị dập tắt.
Ông bà ta có câu:”Con vua thì được làm vua, con của nhà Chùa thì quét lá đa” luôn ăn sâu trong suy nghĩ của mỗi người dân quê Tôi. Cả mấy thế hệ nối tiếp nhau đều nông dân, với ý nghĩ “học cho nhiều vào, sau này cũng về làm ruộng”, thế là cái nghèo cứ nối tiếp cái nghèo của hầu hết người dân nơi đây.
Trong cuộc sống, có lúc chúng ta sẽ chững lại, hoang mang trước những định kiến của cuộc đời, chúng ta muốn đi con đường của mình, sống cuộc đời của chính mình nhưng lo sợ những định kiến sẽ khiến cho chúng ta gục ngã. Đó là tâm lí chung của hầu hết những bạn trẻ ở lứa tuổi như Tôi vào lúc đó. Không cam chịu và đầu hàng trước định kiến lối mòn đó, Tôi lao vào học tập miệt mài, vượt qua bao khó khăn của những quãng thời gian dài Đại học. Tôi tự trang trải mọi thứ, Tôi làm việc như một con thiêu thân, với tất cả mọi nghề có thể, chỉ mong đủ tiền cho việc đóng học phí. Có nhiều lần quá khó khăn, tưởng chừng như bỏ cuộc, đến mức Tôi phải ăn mì gói suốt hơn 3 tháng liền để tiết kiệm tiền đóng học phí,…
Xã hội mà, đâu ai bận tâm rằng bạn làm gì, cuộc sống bạn như thế nào, miễn sao có tiền đóng học phí là được. Chính vì vậy, mà Tôi biết được rất nhiều từ xã hội bon chen này, sống không có tình cảm, lừa gạt và bán rẻ nhân phẩm, họ sống rất ít kỉ và sẵn sàng hại nhau để thu lợi về cho mình. Chán nản với cuộc sống thành thị, sau khi tốt nghiệp Đại học, Tôi may mắn được về làm việc cho Công ty Formosa Đồng nai. Làm việc hơn 2 năm, từ nhân viên kỹ thuật Tôi được đề bạc lên làm trưởng bộ phận quản lí chất lượng của công ty, với mức lương khá tốt đối với sinh viên mới ra trường như Tôi. Suốt hai năm làm việc, Tôi luôn tự đặt câu hỏi cho bản thân, và luôn suy tư trăn trở, người Đài Loan cũng tương đồng như người Việt nam, tại sao họ lại giàu có, phát triển mạnh đến như vậy? Nguyên nhân do đâu? Chính câu hỏi đó, làm Tôi phải trầm tư, và thôi thúc Tôi phải đưa ra một quyết định, chuyển hướng sang ngã rẽ mới của cuộc đời, quyết định phải sang Đài Loan để tìm ra câu trả lời cho chính Mình. thế là, Tôi xin học bổng để sang Đài Loan du học, sau khi Tôi trình bày tâm tư và nguyện vọng của Tôi với một Giáo sư đang giảng dạy nghiên cứu khoa học ở Đài Loan, cuối cùng Tôi cũng được Giáo sư chấp thuận. Khi biết tin Tôi sắp sang Đài loan du học, gia đình, bạn bè và người thân của Tôi đều không đồng ý, vì hiện tại công việc và thu nhập của tôi rất tốt. Nhưng tất cả những thứ đó không làm cho Tôi từ bỏ được ý định, phải tìm ra câu trả lời cho tương lai sau này của chính mình. Thế là, Tôi tự thân một mình, khăn gói chuẩn bị sang xứ Đài Loan hoa lệ. Ngày đầu tiên Tôi đặt chân xuống sân bay Taoyuan, là một ngày mưa tầm tả, lạnh buốt, mọi thứ đối với Tôi đều xa lạ, Tôi không biết ai và tất cả cũng không biết Tôi. Không biết tiếng bản ngữ, không có điện thoại, không có bạn bè,…mọi thứ bắt đầu từ con số không, chỉ có một thứ duy nhất là niềm tin và hoài bảo mãnh liệt luôn là người bạn đồng hành cùng với Tôi trong thời gian này. Tôi bắt đầu tự xoay sở mọi thứ, thử thách đầu tiên của Tôi là phải tự tìm đường về Trường của mình, tự bắt xe và làm mọi thứ có thể….Khi Tôi đến được quầy bán vé, Tôi rất may mắn khi nhận được sự giúp đỡ nhiệt tình của Chị bán vé tàu, dù tiếng Anh của Chị không tốt lắm nhưng bằng hành động, Chị dẫn Tôi ra tận xe, đưa Tôi lên chỗ ngồi, rồi dặn dò bác tài xế gì đó…Nhìn nụ cười của Chị rất niềm nở, khiến cho bao suy nghĩ rối ren của Tôi tan biến hết, khóe mắt của Tôi bắt đầu cay cay, vì từ trước đến giờ, Tôi chưa bao giờ có được sự quan tâm như vậy ở Đất nước của Mình. Tôi không quên gửi lời cảm ơn chân thành đến Chị và chúc Chị luôn có nhiều sức khỏe. Ngồi trên xe hơn 5 giờ từ Taoyuan về Kaoshiung, Tôi suy nghĩ rất nhiều về đất nước Đài Loan xinh đẹp này, đang suy nghĩ mông lung, thì bác lái xe thông báo sắp đến trạm Kaoshiung và thử thách tiếp theo lại đến với Tôi, làm cách nào để về được Trường, trong khi Tôi chưa có sim điện thoại để liên lạc với Giáo sư, Tôi rất lúng túng không biết nên hỏi ai, vì đa số người dân không biết tiếng anh, đang loay hoay suy nghĩ cách, may mắn Tôi được một Cô lớn tuổi ngồi cạnh giúp đỡ, thấy Tôi có vẻ mặt đang cần sự giúp đỡ, Cô đến bên cạnh Tôi và nói câu gì đó, nhưng Tôi nghe không hiểu nghĩa là gì. Cô chỉ vào tờ giấy ở trên taycủa Tôi. Hiểu ý, Tôi đưa nó cho Cô, thế là Cô mỉm cười, Cô dùng điện thoại liên lạc về trường giúp Tôi. Sau cuộc gọi, Cô bảo Tôi xuống xe, theo Cô vào ghế ngồi chờ xe của Trường đến đón, ban đầu Tôi cũng có chút đắng đo, do dự vì không biết Cô là người tốt hay người xấu, ở Việt nam tình huống như vậy không hề có. Cô biết Tôi đang suy nghĩ gì, nên Cô gọi điện thoại một lần nữa về Trường của Tôi, và lúc này Tôi là người nói chuyện với văn phòng quốc tế của Trường. Lúc này, Tôi mới thật sự nhẹ nhỏm trong lòng về sự hoài nghi đó, tự nhiên Tôi cảm thấy có lỗi với Cô, vì Tôi có sự nghi ngờ vào lòng tốt của Cô đối với Tôi. Cô nhìn Tôi với vẻ mặt thông cảm, trìu mến, rồi dẫn Tôi vào phòng chờ xe của Trường đến đón. Hơn 20 phút, thì xe Trường đến, Cô mới bắt tuyến xe buýt quay ngược lại để về nhà. Trước khi lên xe buýt, Cô nhìn Tôi và nói câu gì đó rất dài, rồi bước lên xe đi về, Tôi chỉ kịp nói một câu cảm ơn Cô rất nhiều. Khi hỏi lại Anh ở văn phòng trường, lúc nãy Cô nói gì? Anh mỉm cười trả lời: Cô nói, Cô chúc em luôn vui vẻ, học thật tốt và tận hưởng khoảng thời gian ở Đài Loan này”. Về đến trường, điều đầu tiên khiến Tôi rất bất ngờ là kiến trúc của trường, rất cổ kính, rộng lớn và đường xá sạch sẽ.
Mọi thứ sắp xếp xong, Tôi vào văn phòng khoa để chào hỏi Giáo sư, hết bất ngờ này lại đến bất ngờ khác, ở Việt nam, muốn gặp Giáo sư rất khó, phải hẹn lịch gặp trước vài ngày, chưa chắc đã được gặp. Ngược lại với suy nghĩ của Tôi, Giáo sư ở đây rất ân cần và chu đáo, Giáo sư hỏi chuyện Tôi rất nhiều, đích thân Giáo sư dẫn Tôi về kí túc xá, sắp xếp phòng và lái xe chở Tôi đi mua những vật dụng cá nhân khác, Giáo sư lái xe chạy lòng vòng thành phố Kaoshiung, giới thiệu cho Tôi biết về thành phố và tập quán của người dân nơi đây. Khi vào trung tâm mua sắm, mua những thứ cần thiết xong, Giáo sư chở Tôi đi ăn và kể cho Tôi nghe rất nhiều chuyện, làm cho Tôi có cảm giác rất gần gũi và đánh tan sự lo lắng. Tôi cảm nhận như mình là một con người mới thật sự, Tôi đang rơi vào trạng thái không suy nghĩ, không biết là Tôi đang mơ hay đang tỉnh. Vì ở Việt nam, sự việc đang diễn ra như vậy là không thể. Tôi chưa bao giờ có được cảm giác hạnh phúc như lúc này. Ngày qua ngày, thời gian trôi qua nhanh thật, thắm thoắt đã gần 1 năm rồi, trong khoảng thời gian đó, Tôi học được rất nhiều từ Con người và Đất nước thân yêu này. Giáo sư, thì luôn xem Tôi như Con của ông, Ông dẫn Tôi đi nhiều nơi, tham quan nhiều địa điểm du lịch từ Đài bắc đến Đài nam, các Giáo sư khác cũng vậy, họ đều rất tốt với sinh viên, luôn tạo nhiều điều kiện cho sinh viên phát triển hết tiềm năng, chính phủ thì chu đáo, lo lắng cho người dân tất cả, từ giáo dục, cơ sở hạ tầng đến y tế, đặc biệt họ rất ưu ái cho những người kém may mắn, môi trường thì trong lành, người dân ở xung quanh trường thì hòa đồng vui vẻ, niềm nở. Tôi rất may mắn khi học tập, làm việc ở mái trường và Đất nước bình yên này. Nếu quay ngược lại dòng thời gian, cho Tôi một cơ hội lựa chọn lần nữa, chắc chắn Tôi sẽ chọn con người và đất nước Đài loan này làm quê hương thứ hai của mình.Tôi rút ra được một chân lý sống, lòng tốt sẽ luôn tồn tại, đánh bật những thói xấu xa của người đời. Chỉ cần chúng ta luôn tin tưởng vào cuộc sống và không ngừng làm những điều tốt đẹp, thì lòng tốt sẽ mãi hiện hữu trong cuộc đời này.
Cuộc sống chứa đựng quá nhiều thử thách và nghiệt ngã, và dường như đôi lúc chúng ta không đủ sức để vượt qua nó. Tôi không quan tâm bạn là ai, bạn tài giỏi như thế nào mà chỉ muốn biết bạn khao khát điều gì và có dám hành động để đạt được điều mình đang khao khát không? Một cánh cửa đóng lại thì sẽ có một cánh cửa khác mở ra cho cuộc đời bạn. Cuộc sống là một chuỗi dài những ngày tìm kiếm những điều mình mong muốn. Nhưng có rất nhiều người trong chúng ta rất sợ hành trình ấy quá nghiệt ngã và chứa đựng nhiều thách thức khiến chúng ta không dám mơ ước và thực hiện những mơ ước của mình.
Một lần nữa, Tôi rất cảm ơn những người bạn, người thầy, người anh, người chị ở quê hương thứ hai này, đã cho Tôi hiểu biết và cảm nhận nhiều hơn nữa thế nào là một cuộc sống đúng nghĩa của nó, biết yêu thương, giúp đỡ, hòa nhã và kỉ luật trong ý thức hệ với một con người mới có hai quê hương.